Tin tức Thiệu Trạch Văn sang Đặc Duy Trí Tuệ đã lan truyền khắp công ty. Đinh Hạ Nghiêu và Chu Châu đến tìm Diêu Viễn bàn bạc cách xử lý.
Đinh Hạ Nghiêu nói: “Đặc Duy không nằm trong danh sách hạn chế của thỏa thuận không cạnh tranh, chỉ có thể khởi kiện dựa trên điều khoản bổ sung. Thiệu Trạch Văn và Đặc Duy không trực tiếp ký kết hợp đồng lao động, hợp đồng lao động và bảo hiểm xã hội của anh ta được treo ở một công ty thuê ngoài.”
Đặc Duy Trí Tuệ có đội ngũ chuyên nghiệp để lách luật thỏa thuận không cạnh tranh. Trước khi nhân tài gia nhập, họ đã cân nhắc kỹ lưỡng làm thế nào để né tránh rủi ro pháp lý. Thiệu Trạch Văn làm việc cho Đặc Duy Trí Tuệ, nhưng trên hợp đồng lao động không thể hiện việc anh ta gia nhập Đặc Duy Trí Tuệ.
Chu Châu hỏi: “Có thể đưa ra bằng chứng chứng minh Thiệu Trạch Văn thực tế đang làm việc cho Đặc Duy, và việc kia chỉ là đang sử dụng thủ đoạn lách luật hoặc vi phạm thỏa thuận không?”
Đinh Hạ Nghiêu nói: “Công tác thu thập chứng cứ rất khó. Các kênh không chính thống có thể lấy được bằng chứng, nhưng về cơ bản tòa sẽ không chấp nhận.”
Đinh Hạ Nghiêu làm công tác nhân sự bao nhiêu năm nay, Thiệu Trạch Văn không phải là người đầu tiên. Có rất nhiều cách thu thập chứng cứ bất hợp pháp như gửi chuyển phát nhanh, tạo hiện trường tai nạn xe cộ giả, v.v… nhưng mục đích của những việc đó đều là để gây áp lực, ép đương sự phải nhượng bộ trong quá trình trọng tài lao động, chứ không thể dùng làm bằng chứng khởi kiện trước tòa.
Chu Châu nói: “Chúng ta vẫn nên thảo luận trước xem cần đạt được mục đích gì. Sử dụng biện pháp pháp lý là để thể hiện thái độ không khoan nhượng của chúng ta đối với hành vi phi pháp, đồng thời cũng để ngăn Thiệu Trạch Văn tiếp tục làm việc cho Đặc Duy.”
Đinh Hạ Nghiêu nhếch mép cười bất lực: “Trọng tài lao động thường thiên vị người lao động, mà Đặc Duy lại có cao thủ xử lý mấy vụ này. Tình hình hiện tại bất lợi cho chúng ta. Đã ảnh hưởng đến nghiệp vụ kinh doanh rồi, liệu có thể tác động từ phía khách hàng không? Để khách hàng xử lý việc Đặc Duy vi phạm thỏa thuận, cạnh tranh không lành mạnh?”
Chu Châu liếc nhìn Diêu Viễn rồi nói: “Kết quả của việc khách hàng khởi động điều tra cạnh tranh không lành mạnh chắc chắn là gõ đầu cả hai bên. Thiệu Trạch Văn bị liệt vào danh sách đen không thể làm việc với SOLA cũng không ảnh hưởng đến việc anh ta nắm rõ phương án và giá vốn của chúng ta. Việc đó còn khiến khách hàng cảm thấy Đặc Duy có thành ý, có thủ đoạn giúp họ ép giá đầu vào, chúng ta sẽ mất nhiều hơn được.”
Diêu Viễn nói: “Đặc Duy không dùng được phương án của chúng ta đâu. Để Hải Minh đứng ra chủ trì cập nhật phương án dự án X2y, chi phí phần cứng phải giảm xuống ngoài phạm vi dự tính của Thiệu Trạch Văn.”
Chu Châu hỏi: “Đặc Duy không thể sao chép phương án của chúng ta à?”
Diêu Viễn đáp: “Thuật toán thì không chép được, kết cấu cơ khí chép về cũng vô dụng. Nhưng nếu anh ta biết giá vốn của chúng ta thì về mặt thương mại chúng ta sẽ bị động.”
Chu Châu hỏi: “Quy trình điều chuyển của Hải Minh xong chưa?”
Đinh Hạ Nghiêu nói: “Anh cứ dùng người trước đi, quy trình là chuyện nhỏ.”
Chu Châu nói: “Còn vụ việc của Đặc Duy chúng ta không còn cách nào khác sao? Thời gian dự án đang rất gấp rút, chỉ vì chuyện của Thiệu Trạch Văn mà chúng ta lại phải sửa phương án sao?”
Lời này Đinh Hạ Nghiêu không biết đáp lại thế nào. Về thủ đoạn nhân sự, công ty niêm yết lớn như Đặc Duy Trí Tuệ quả thực rất ghê gớm, Công nghệ Ba Quang chỉ có nước bị động chịu trận. Bây giờ điều tra ra mới biết trong công ty còn không ít người đã bị bên nhân sự của Đặc Duy Trí Tuệ tiếp cận. Mức lương Đặc Duy đưa ra cao gấp hai đến ba lần Ba Quang, lại còn bao trọn gói việc xử lý thỏa thuận không cạnh tranh, Đặc Duy đối với Ba Quang hoàn toàn là một đòn áp đảo về đẳng cấp.
Cuộc chiến nhân sự coi như đã thua, Ba Quang chỉ còn dựa vào chút vốn liếng tích lũy về công nghệ cốt lõi trong lĩnh vực ngách. Về thuật toán phần mềm, Đặc Duy nhất thời chưa sao chép được ngay. Nếu không có con hào lũy này, Đặc Duy sẽ trực tiếp cầm phương án của Ba Quang đi tìm SOLA để phá giá, cạnh tranh ác ý. Lúc đó dù không cướp được dự án thì cũng đủ khiến Ba Quang khốn đốn một phen.
Ba người đứng trong văn phòng Diêu Viễn, không khí chìm vào bế tắc. Diêu Viễn suy nghĩ một lát rồi nói: “Hay là chúng ta khởi kiện anh ta tội xâm phạm bí mật kinh doanh?”
Từ vi phạm thỏa thuận không cạnh tranh chuyển ngoặt sang xâm phạm bí mật kinh doanh, Đinh Hạ Nghiêu và Chu Châu đều trầm ngâm suy nghĩ, quả thực cũng là một phương pháp khả thi.
Diêu Viễn nói tiếp: “Máy tính công ty đều cài phần mềm mã hóa, chỉ cần Thiệu Trạch Văn giải mã tài liệu và mang đi, chúng ta sẽ có bằng chứng. Làm như vậy sẽ vô hiệu hóa được chiêu bài lách luật thỏa thuận không cạnh tranh của Đặc Duy.”
Cách nói tuy hơi lòng vòng nhưng cả Đinh Hạ Nghiêu và Chu Châu đều hiểu ý, phải thừa nhận đây là một nước đi hay.
Đinh Hạ Nghiêu nói: “Tôi sẽ tìm đội ngũ pháp chế thảo luận xem sao.”
Diêu Viễn chốt lại: “Vụ việc này chúng ta phải xử lý thật nghiêm.”
Nói xong những chuyện này, Đinh Hạ Nghiêu và Chu Châu đứng dậy định đi ra ngoài. Đinh Hạ Nghiêu rủ Chu Châu: “Lên sân thượng làm điếu thuốc đi.”
Vừa đi được hai bước thì Chu Châu nghe thấy Diêu Viễn gọi Đinh Hạ Nghiêu lại, bèn nói: “Diêu Viễn gọi cậu kìa, tôi lên sân thượng trước đây.”
Diêu Viễn bảo Đinh Hạ Nghiêu ngồi xuống. Đinh Hạ Nghiêu vừa ngồi vào ghế, Diêu Viễn nhìn danh sách thành viên đội ngũ và nói: “Gần đây các Giám đốc dự án tuyển vào đều là nam.”
Nhắc đến chuyện này Đinh Hạ Nghiêu cũng chứa đầy một bụng tâm sự. Mấy người phụ trách ở phòng Dự án ngay từ vòng lọc hồ sơ đã loại sạch hồ sơ của ứng viên nữ, cửa ải đầu tiên đã không qua được. Đinh Hạ Nghiêu cũng không thể “cầm lông gà tưởng lệnh tiễn” ép buộc họ phải tăng tỷ lệ Giám đốc dự án nữ theo chỉ thị của công ty được.
Đinh Hạ Nghiêu bảo không được chỉ tuyển nam thì các trưởng nhóm lại cãi là họ đâu có chỉ tuyển nam, do hồ sơ không phù hợp thôi. Muốn bới lông tìm vết thì thiếu gì lý do, nào là chuyên ngành không khớp, kinh nghiệm dự án không đạt. Tiêu chuẩn phù hợp hay không nằm trong tay người phụ trách, nếu không phải Đinh Hạ Nghiêu nắm được thóp của mấy tay trưởng nhóm non nớt thì chuyện này còn khó thao tác hơn nữa.
Nữ Giám đốc dự án đến ứng tuyển vốn đã ít, lại bị sàng lọc kiểu này thì căn bản không tuyển được ai, chuyện này nếu ra văn bản bắt buộc tăng tỷ lệ nữ thì lại thành ra phân biệt giới tính theo một hướng khác.
Những lời này tất nhiên không thể nói toạc ra với Diêu Viễn, Đinh Hạ Nghiêu chỉ nói khéo: “Số lượng nữ Giám đốc dự án đến phỏng vấn hơi ít, bên Khối sự nghiệp dùng quen nhân sự nam rồi, phía chúng tôi cũng đang cố gắng đẩy thêm nhiều hồ sơ nữ sang.”
Diêu Viễn nói: “Bên Khối sự nghiệp còn chỉ tiêu tuyển dụng người phụ trách dự án không? Tuyển một nữ phụ trách vào trước rồi hãy xây dựng đội ngũ.”
Đinh Hạ Nghiêu đáp: “Được, để tôi thúc đẩy việc này.”
Đinh Hạ Nghiêu bước ra khỏi văn phòng Diêu Viễn, đi lên sân thượng. Sân thượng thực chất là một bãi đậu xe, trong góc có đặt dù che nắng làm khu vực hút thuốc. Hai người vừa hút thuốc vừa tán gẫu.
Chu Châu thấy Đinh Hạ Nghiêu đi tới liền phàn nàn: “Dạo này nhân sự mới vừa nghe thấy phải ký thỏa thuận không cạnh tranh, máy tính lại có hệ thống mã hóa là chạy mất dép.”
Đinh Hạ Nghiêu vỗ vỗ vai anh ấy: “Đây là lúc phát huy năng lực lãnh đạo đấy. Định hướng kiểm soát của công ty là làm chặt, đảm bảo an toàn ở mức cơ bản, còn thao tác thực tế thế nào vẫn phải xem Khối sự nghiệp. Quyền hạn phê duyệt thực thi thỏa thuận không cạnh tranh đã giao cho Khối sự nghiệp rồi mà.”
Chu Châu chỉ muốn chửi thề. Đinh Hạ Nghiêu đúng là kẻ khôn khéo trơn tuột như đậu phụ, với ai cũng không mất lòng. Trước mặt sếp thì tỏ ra kiểm soát chặt chẽ thỏa thuận không cạnh tranh, trước mặt Chu Châu thì bảo thực tế tùy thuộc vào Khối sự nghiệp, ý là nếu xảy ra chuyện thật thì Khối sự nghiệp tự đi mà chịu trách nhiệm.
Phạm vi ký kết thỏa thuận không cạnh tranh chủ yếu là dành cho nhân sự cốt cán và các vị trí then chốt. Vụ Thiệu Trạch Văn vừa xảy ra, nhân sự liền mở rộng phạm vi áp dụng ngay.
Khối sự nghiệp của Chu Châu là bộ phận bị kiểm soát trọng điểm. Ký thỏa thuận không cạnh tranh không đồng nghĩa với việc thực thi thỏa thuận. Chỉ khi tiền đền bù được chi trả đầy đủ thì thỏa thuận mới có hiệu lực thực thi. Việc ký kết do phòng Nhân sự phụ trách, nhưng việc chi trả đền bù để thực thi lại do Khối sự nghiệp gánh vác ngân sách.
Đa phần mọi người nhảy việc cũng chỉ vì miếng cơm manh áo, Chu Châu cảm thấy không cần thiết phải làm căng đến mức này, người trong cùng một giới ngẩng đầu không thấy cúi đầu gặp, vụ việc của Thiệu Trạch Văn khiến công ty siết chặt kiểm soát, làm hại rất nhiều nhân viên bình thường vốn không cần ký cũng bị vạ lây. Thỏa thuận không cạnh tranh ký một cái là mất hai năm, đời người đi làm có được mấy cái hai năm? Đúng là con sâu làm rầu nồi canh, chuyện này Thiệu Trạch Văn làm quả thực không tử tế chút nào.
Hút xong điếu thuốc này còn phải quay về tổ chức sửa phương án, cũng không biết trình độ của Trọng Hải Minh thế nào. Nghe đồn trình độ thuật toán rất trâu bò, nhưng thuật toán và thiết kế phương án là hai chuyện khác nhau. Nếu không giảm được giá vốn xuống thì đàm phán thương mại sẽ rất bị động, làm dự án khổ sở mà chẳng có lợi nhuận. Dự án mở màn đầu tiên mà bị khách hàng ép lợi nhuận sát ván thì các dự án sau này coi như bỏ.
Chu Châu nói: “Việc tuyển dụng Giám đốc dự án phải làm gấp rút lên, đang cần người.”
Câu này đúng là đâm đầu vào họng súng của Đinh Hạ Nghiêu, anh ấy chỉ đợi có thế: “Mấy ông phụ trách dự án bên anh cứ gạt hết hồ sơ nữ ra, chỉ chăm chăm tuyển nam, giới tính đã bị các anh gạt bỏ mất một nửa rồi còn đâu.”
Chu Châu hỏi: “Có chuyện đó à?”
Đinh Hạ Nghiêu vặn lại: “Khối sự nghiệp của anh năm nay chưa tuyển được một nữ Giám đốc dự án nào vào, anh bảo có hay không?”
Chu Châu rít một hơi thuốc. Trong cái ngành này, tăng ca, đi công tác là chuyện như cơm bữa. Ở hiện trường khách hàng thì cày ngày cày đêm trong nhà xưởng, tại hiện trường dự án thì thuê ký túc xá, một đám đàn ông tối về tụ tập thảo luận tổng kết vấn đề hiện trường rồi sắp xếp công việc hôm sau.
Giám đốc dự án phải điều phối, giao tiếp vì lợi ích các bên. Những việc không giải quyết được trên mặt bàn thì khó tránh khỏi phải dùng một số thủ đoạn ngầm. Người phụ trách cũng không thể coi phụ nữ như đàn ông, coi đàn ông như súc vật được, dù sao cũng có nhiều bất tiện.
Vị trí Giám đốc dự án này vừa đòi hỏi năng lực chuyên môn để tổng kiểm soát việc thực thi phương án kỹ thuật, vừa phải điều phối tranh thủ nguồn lực các bên. Việc bàn giao dự án thường đi kèm với sự giằng co giữa các chuỗi lợi ích khác nhau, yêu cầu về năng lực tổng hợp rất cao. Đối mặt với áp lực khổng lồ mà vẫn phải giữ được bình tĩnh để dẫn dắt đội ngũ đi đúng hướng, điều này đòi hỏi tố chất tâm lý cực kỳ vững vàng.
Xét về mặt kinh nghiệm, nam Giám đốc dự án thường bình tĩnh và chịu áp lực tốt hơn. Từ góc độ dùng người mà nói, đương nhiên sàng lọc là chính, đào tạo chỉ là phụ.
Chuyện này thuộc dạng làm được nhưng không thể nói ra. Khi người phụ trách tuyển người, chỉ cần gạt hồ sơ nữ Giám đốc dự án ra rồi viện bừa một lý do nào đó là xong. Nhưng nếu đưa lên mặt bàn nói công khai thì sẽ đụng chạm đến vấn đề phân biệt giới tính nơi công sở và sự đúng đắn về chính trị. Huống hồ trong công ty còn có nữ đối tác như Diêu Viễn, lập trường và thái độ của cô trong vấn đề này vô cùng kiên quyết.
Cấp dưới lại còn chạy đến trước mặt nhân sự để nói toạc ra, thế chẳng phải là tự tìm đòn sao? Làm việc còn non quá, thành ra bây giờ bị rơi vào thế bị động. Đinh Hạ Nghiêu đã vạch trần chuyện này, việc vốn làm được lại thành không làm được, có lý cũng biến thành đuối lý.
Chu Châu đành phải nói: “Không có chuyện đó đâu, chỉ cần đáp ứng đủ điều kiện là được.”
Đinh Hạ Nghiêu nhắc nhở: “Sếp đang nhìn đấy, các anh cũng đừng làm quá.”
Bên này Đinh Hạ Nghiêu vừa về đến văn phòng thì nhận được điện thoại của Triệu Tân Thành, bảo anh ấy sang văn phòng Trần Nhược Hư một chuyến.
Đinh Hạ Nghiêu thầm tính toán xem Trần Nhược Hư tìm mình có việc gì, chuyện của Thiệu Trạch Văn tạm thời cũng đã bàn ra được phương án rồi.
Chưa bước vào văn phòng Trần Nhược Hư, trong lòng Đinh Hạ Nghiêu đã bắt đầu thấy không thoải mái, trực giác mách bảo chẳng có chuyện gì tốt lành. Trần Nhược Hư là người chỉ nhìn kết quả không nhìn quá trình, độ bao dung đối với sai lầm và sự cố cực thấp. Chuyện của Thiệu Trạch Văn chẳng khác nào thanh gươm Damocles treo lơ lửng trên đầu Đinh Hạ Nghiêu.
Cửa văn phòng đang mở, Đinh Hạ Nghiêu nhìn vào thấy Trần Nhược Hư đang ngồi trên ghế xem điện thoại. Anh ấy gõ cửa, Trần Nhược Hư nói: “Vào đi.”
Đinh Hạ Nghiêu ngồi xuống ghế đối diện, Trần Nhược Hư hỏi: “Chuyện Thiệu Trạch Văn xử lý thế nào rồi?”
Đinh Hạ Nghiêu đáp: “Dự định khởi kiện anh ta tội xâm phạm bí mật kinh doanh.”
Trần Nhược Hư nói: “Cũng là phương pháp tốt để giải quyết.”
Tiếng gõ cửa lại vang lên, Trần Nhược Hư nói “mời vào”. Đinh Hạ Nghiêu quay đầu nhìn lại, đứng ở cửa là một người phụ nữ trung niên mặc bộ vest váy màu tím đậm, khí chất tinh anh sắc sảo, trên môi nở nụ cười.
Trần Nhược Hư giới thiệu: “Hứa Lị, nguyên Giám đốc nhân sự của Mỹ Khoa Hưng Viễn.”
Trần Nhược Hư nói: “Tách mảng công việc tuyển dụng trong tay cậu ra, để Hứa Lị hỗ trợ cậu, giảm bớt gánh nặng cho cậu.”
Đinh Hạ Nghiêu phản ứng rất nhanh: “Khối lượng công việc của phòng Nhân sự đúng là không nhỏ. Ba Quang hiện tại phát triển nhanh, trước đây cạnh tranh với công ty nhỏ, giờ toàn cạnh tranh với công ty niêm yết, công tác tuyển dụng lại chiếm phần lớn, quả thực tôi cũng lo không xuể, chị đến giúp tôi thì tốt quá rồi.”
Hứa Lị nói: “Tôi mới đến nên chưa quen thuộc công ty, mong là được cậu Hạ Nghiêu chỉ điểm nhiều hơn.”
Thế này mà bảo chưa quen thuộc ư? Đến việc Ba Quang không xưng hô bằng chức vụ chị ta cũng biết rồi. Đinh Hạ Nghiêu thầm oán thán trong lòng nhưng ngoài mặt không để lộ, nhiệt tình nói: “Gần đây công tác tuyển dụng Giám đốc dự án cho Khối sự nghiệp khá gấp rút. Diêu Viễn muốn tăng tỷ lệ nữ Giám đốc dự án, dự định ưu tiên tuyển một nữ phụ trách vào trước rồi mới xây dựng đội ngũ.”
Trần Nhược Hư nghe đến đây liền nói: “Có cần thiết không?”
Cái gì có cần thiết không? Đinh Hạ Nghiêu ngớ người mất vài giây, Hứa Lị bên cạnh đã nhanh chóng tiếp lời: “Ngành chế tạo vốn dĩ đã rất vất vả, tỷ lệ nữ giới trong các doanh nghiệp cùng ngành đều không cao, không có mấy người phụ nữ thích làm những công việc cực nhọc này đâu. Khối sự nghiệp phải đi công tác nhiều, đối tượng giao tiếp toàn là đàn ông, nữ Giám đốc dự án thực sự không thuận tiện lắm. Đó là chưa kể đến những chi phí ẩn của nhân sự nữ, mặc dù công ty như chúng ta cũng sẽ không tính toán chi ly mấy chuyện này.”
Đinh Hạ Nghiêu nghe xong làm ra vẻ như vừa vỡ lẽ: “Quả nhiên vẫn là người của công ty lớn kinh nghiệm phong phú.”
–
Công ty thuê ngoài (Outsourcing company): Công ty cung cấp dịch vụ nhân sự, ký hợp đồng lao động và đóng bảo hiểm thay cho doanh nghiệp thực tế sử dụng lao động, giúp doanh nghiệp kia né tránh trách nhiệm pháp lý trực tiếp.Trọng tài lao động: Cơ quan giải quyết tranh chấp lao động ngoài tòa án; theo quy định thường có xu hướng bảo vệ quyền lợi của người lao động hơn là doanh nghiệp.Khởi động điều tra (Due Diligence/Investigation): Quy trình khách hàng tiến hành kiểm tra tư cách pháp nhân và đạo đức kinh doanh của nhà cung cấp khi có cáo buộc cạnh tranh không lành mạnh.Xâm phạm bí mật kinh doanh: Hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng hơn vi phạm hợp đồng lao động; bao gồm việc trộm cắp, sao chép hoặc tiết lộ các thông tin mật gây thiệt hại cho công ty.Mã hóa dữ liệu: Biện pháp an ninh mạng, biến đổi thông tin thành dạng mã bí mật để người ngoài không đọc được; nếu nhân viên cố tình giải mã để sao chép ra ngoài sẽ để lại dấu vết kỹ thuật làm bằng chứng trước tòa.Cầm lông gà tưởng lệnh tiễn: Thành ngữ chỉ việc lợi dụng chỉ thị nhỏ hoặc lời nói bâng quơ của cấp trên để ra oai, ép buộc người khác làm theo ý mình một cách thái quá.Sự đúng đắn về chính trị (Political Correctness): Thái độ hoặc chính sách tránh gây xúc phạm hoặc phân biệt đối xử với các nhóm yếu thế trong xã hội.Thanh gươm Damocles: Điển tích Hy Lạp, ám chỉ một mối nguy hiểm cận kề luôn rình rập, đe dọa rơi xuống đầu bất cứ lúc nào, như thanh kiếm treo bằng một sợi lông ngựa ngay trên ghế ngồi.
